Korona Sudetów · Wielka Korona Sudetów · Diamentowa Korona Sudetów
Kilkupoziomowy system poznawania, zdobywania i odkrywania Sudetów — 57 najwybitniejszych i topograficznie samodzielnych wierzchołków całego łańcucha, od Pogórza Zachodniołużyckiego po Niski Jesionik, po stronie polskiej, czeskiej i niemieckiej.
Sudety tworzą łańcuch górski — rozległy, wieloczłonowy system orograficzny rozciągający się na ok. 300 km wzdłuż granicy polsko-czeskiej i czesko-niemieckiej. W opracowaniu wyznaczono nowe granice Sudetów, wg spójnych kryteriów po wszystkich stronach granic.
W ramach opracowania wyznaczono jednolite granice całych Sudetów, po stronie polskiej, czeskiej i niemieckiej. Podstawą były czynniki morfologiczne oraz podłoże geologiczne. W granicach Sudetów znalazły się obszary z dominującymi procesami erozji, a poza granicami Sudetów, konsekwentnie w polskiej i czeskiej części, znalazły się wypełnione osadami kilkusetmetrowej grubości rowy tektoniczne Obniżenia Otmuchowskiego i Górnomorawskiego.
Oto kluczowe problemy i niekonsekwencje dotychczasowych opracowań:
Opisując Sudety zastosowano naturalny podział na łańcuch górski (całe Sudety, podobnie jak Karpaty), grupę górską (np. Sudety Środkowe — analogicznie do Beskidów w Karpatach) oraz pasmo górskie (np. Góry Kamienne — odpowiednik Beskidu Żywieckiego w Beskidach).
Podział na 8 grup górskich opiera się na wyraźnych granicach geologicznych i morfologicznych: grupy oddzielone są rozległymi obniżeniami (np. Kotlina Kłodzka i Rów Górnej Nysy, Mohelnicka Brazda) lub szerokimi dolinami rzecznymi (dolina Nysy Łużyckiej, Białej Głuchołaskiej). Każda grupa tworzy zwarty masyw oparty o wspólne podłoże geologiczne (terran), historię rozwoju geologicznego i czytelnym, odróżniającym się od innych grup, obliczem krajobrazowym — tak jak zwarte Sudety Wschodnie wokół Masywu Śnieżnika i Wysokiego Jesionika oddziela od Sudetów Środkowych głęboka Kotlina Kłodzka.
Zaproponowano podział Sudetów na osiem głównych grup górskich, widocznych na mapie po kliknięciu przycisku Grupy górskie. Granice pasm górskich, pogórzy i kotlin ustalono w taki sposób, aby ich granice zawierały się w granicach grupy, co ma swoje uzasadnienie w podłożu geologicznym, wspólnym rozwoju geomorfologicznym i współczesnym krajobrazie. Linie podziału na pasma prowadzono przede wszystkim przez doliny, przełęcze, kotliny lub strefy zmiany rzeźby, ignorowano granice polityczne i administracyjne. Stosowanie powyższych zasad doprowadziło do rozdzielenia pasm łączonych we wcześniejszych opracowaniach na dwa leżące w odrębnych grupach górskich (np. Góry Złotogórskie i Góry Opawskie), połączenia pasm wcześniej rozdzielanych granicą (Góry Kamienne i Jastrzębie) lub wyznaczenia nowych pasm, głównie na pogórzu (Pogórze Opawskie, Pogórze Burgrabickie).






Korona Sudetów to najbardziej wybitne lub najbardziej izolowane szczyty całego łańcucha. Wielka Korona dodaje szczyty wybitne lub silnie izolowane. Diamentowa Korona dodaje szczyty o nieco niższej wybitności lub izolacji oraz najwybitniejsze wzniesienia pasm o wybitności co najmniej 150 m — dzięki temu prowadzi także w mało poznane partie Sudetów. Progi nie są arbitralne: wyznaczono je z rozkładu wybitności i izolacji wszystkich szczytów, m.in. metodą naturalnych przełamań Jenksa, zamiast opierać koronę na najwyższych szczytach mezoregionów, których granice wyznacza się inaczej w Polsce, Czechach i Niemczech. Projekt nawiązuje do Korony Sudetów i Korony Gór Polski, modyfikując kryteria wyboru szczytów na bardziej zobiektywizowane i jednolite po stronie polskiej, czeskiej i niemieckiej. To propozycja dla wszystkich miłośników Sudetów — od początkujących turystów po doświadczonych górołazów, przewodników i pasjonatów zrzeszonych m.in. w PTTK czy Studenckim Kole Przewodników Sudeckich.
Dotychczasowa koncepcja Korony Gór Sudetów oparta na najwyższych szczytach w mezoregionie fizycznogeograficznym (np. według klasyfikacji Jerzego Kondrackiego czy nowszych modyfikacji) budzi poważne kontrowersje metodologiczne i prowadzi do powstawania błędów i niekonsekwencji.
Oto kluczowe punkty krytyki dotychczasowego rozwiązania:
Podsumowanie: korona górska powinna bazować na obiektywnych kryteriach, a nie na sztucznych i niepewnych liniach podziału. Kryteria obiektywności i reprezentowania spełnia połączenie wybitności i izolacji.
Wybitność topograficzna (zwana też prominencją lub MDW — Minimalną Deniwelacją Wybitności) to wysokość szczytu mierzona ponad najniższą przełęczą oddzielającą go od najbliższego wyższego wierzchołka. Jest to miara geograficznej samodzielności szczytu — niezależna od wysokości bezwzględnej.
Śnieżka (1603 m n.p.m.) ma wybitność 1197 m, bo najniższa przełęcz kluczowa dzieląca ją od wyższego szczytu leży poniżej 400 m n.p.m.
Izolacja topograficzna to odległość w linii prostej od danego szczytu do najbliższego wyższego wierzchołka. Mierzy, jak daleko trzeba się oddalić, zanim napotkamy wierzchołek wyniesiony ponad dany szczyt — bez względu na ukształtowanie terenu pomiędzy nimi.
Ślęża (718 m) ma izolację 23 km — tyle dzieli ją od najbliższego wyższego szczytu, Kokota w Górach Sowich. Izolacja uzupełnia wybitność: obejmuje szczyty ważne regionalnie, nawet jeśli ich deniwelacja ponad przełęczą jest stosunkowo niewielka.
Korona to nie lista do odhaczenia. To sposób, by poznać Sudety w całości, po polskiej, czeskiej i niemieckiej stronie, zachować trwały ślad wypraw i dzielić się wspomnieniami. Sudety w końcu mają sens jako całość, a Ty masz plan, jak je poznać. Na koniec przygotujemy Twój unikalny pamiętnik z wypraw.
57 szczytów w trzech poziomach: 8, 15 i 34. Wiesz, od czego zacząć, a ukończony poziom otwiera następny.
Kryteria są obiektywne i mierzalne: wybitność i izolacja szczytu. Nie decyduje wysokość n.p.m. ani to, który szczyt jest najwyższy w paśmie, bo granice pasm są umowne i zmieniają się wraz z postępem badań.
Polska, Czechy i Niemcy, od Łużyc po Niski Jesionik, razem z pogórzami. Trafisz w miejsca, których nie ma w popularnych przewodnikach.
Mapa pokazuje granicę Sudetów, 8 grup górskich i pasma. Z każdym wejściem lepiej widzisz, jak łączy się cały łańcuch.
Data, trasa i zdjęcia przy każdym szczycie, zapisane w chmurze. Po latach masz uporządkowaną kronikę swoich gór.
Zaproś towarzyszy wycieczki: każdy ma u siebie kopię wejścia, a zdjęcia możecie sobie przesyłać. Wspólna wycieczka zostaje wspólną historią.
Każdy ukończony poziom to nie tylko kolejne szczyty, ale inne spojrzenie na góry i na siebie.
Masz w głowie mapę całego łańcucha, od Łużyc po Jesioniki, i wiesz, co gdzie leży. Pierwszy domknięty cel daje prawdziwą satysfakcję, a ciekawość podpowiada, że to dopiero początek.
Granica państwa przestała wyznaczać koniec Twoich gór. Swobodnie wędrujesz po polskiej, czeskiej i niemieckiej stronie i wiesz, którędy najlepiej iść. Czujesz dumę z własnej konsekwencji, a znajomi pytają Cię, dokąd jechać.
Czytasz krajobraz: wiesz, czym różnią się pasma i co je od siebie oddziela. Najpiękniejsze chwile przeżywasz na cichych pogórzach, z dala od tłumów. To duma, która nie potrzebuje oklasków.
Każdy punkt na mapie to konkretny dzień, pogoda i ludzie obok Ciebie. Czujesz spełnienie i wdzięczność za całą drogę, a pamiętnik z wypraw zostaje z Tobą na lata, do wspominania i dzielenia się.
Kliknij przycisk Zaloguj się w prawym górnym rogu. Zarejestruj się przez Google lub e-mail. Twoje wejścia są zapisywane w chmurze — możesz korzystać z aplikacji na różnych urządzeniach.
Złote kwadraty to Korona, kolorowe kółka to Wielka Korona, fioletowe to Diamentowa. Kliknij marker i otworzy się karta szczytu. Naciśnij przycisk Zdobyty ✓, marker zmieni kolor, a pasek postępu przesunie się do przodu.
Paski postępu w górnym pasku pokazują, ile szczytów z każdego poziomu już zdobyłeś. Na liście po prawej stronie mapy możesz przełączać zakładki Korona · Wielka · Diamentowa i zobaczyć pełną listę szczytów z zaznaczeniem zdobytych.
Zapisz wejście (data, trasa, zdjęcia) i w jego formularzu wpisz adres e-mail uczestnika wycieczki. Dostanie zaproszenie — po przyjęciu ma u siebie kopię wejścia i szczyt zdobyty. Potem każde z Was może dodać swoje zdjęcia i brakujące dane, a przyciskiem Wyślij zmiany zaproponować je drugiej osobie.
Nagrywasz wycieczki w Mapy.com? Dodawaj je do jednego folderu (np. „Korona Sudetów”) i co jakiś czas wyeksportuj cały folder: w folderze menu ⋮ → Eksportuj, jeden plik GPX. Potem w Moje wejścia → Wgraj ślady GPX wybierz ten plik — trasy same przypiszą się do wejść po dacie i szczycie i pokażą na mapie. Ponowne wgranie tego samego folderu niczego nie zdubluje. Działa też z plikami GPX ze Stravy, Garmina czy Komoota.
Kliknij przycisk, aby pokazać lub ukryć na mapie.
Wszystkie szczyty Korony, Wielkiej Korony i Diamentowej Korony Sudetów w jednej tabeli — z wysokością, wybitnością, izolacją i przynależnością do pasma. Kliknij wiersz, aby zobaczyć szczyt na mapie.
| # | Szczyt | Poziom | Grupa górska | Pasmo | Wysokość | Wybitność | Izolacja | Kraj |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Śnieżka Sněžka |
Korona | Sudety Zachodnie | Karkonosze | 1603 m | 1197 m |
289.6 km | PLCZ |
| 2 | Pradziad Praděd |
Korona | Sudety Wschodnie | Wysoki Jesionik | 1491 m | 983 m |
128 km | CZ |
| 3 | Wielka Desztna Velká Deštná |
Korona | Sudety Orlickie | Góry Orlickie | 1116 m | 587 m |
29.5 km | CZ |
| 4 | Wielka Sowa | Korona | Sudety Środkowe | Góry Sowie | 1015 m | 484 m |
37.4 km | PL |
| 5 | Ślęża Sleza |
Korona | Przedgórze Sudeckie | Masyw Ślęży | 718 m | 468 m |
23 km | PL |
| 6 | Luž Luž / Lausche |
Korona | Sudety Łużyckie | Góry Łużyckie | 793 m | 369 m |
26 km | CZDE |
| 7 | Śnieżnik Králický Sněžník |
Korona | Sudety Wschodnie | Masyw Śnieżnika | 1425 m | 662 m |
30.6 km | PLCZ |
| 8 | Ještěd Ještěd |
Korona | Sudety Zachodnie | Grzbiet Jesztedzko-Kozakowski | 1012 m | 512 m |
18.1 km | CZ |
| 9 | Suchy Szczyt Suchý vrch |
Wielka Korona | Sudety Orlickie | Góry Orlickie | 995 m | 435 m |
8.5 km | CZ |
| 10 | Studniční vrch Studniční vrch |
Wielka Korona | Sudety Wschodnie | Sokoli Grzbiet | 992 m | 416 m |
7.9 km | CZ |
| 11 | Keprník Keprník |
Wielka Korona | Sudety Wschodnie | Wysoki Jesionik | 1423 m | 410 m |
12.7 km | CZ |
| 12 | Jeřáb Jeřáb |
Wielka Korona | Sudety Wschodnie | Hanušovická vrchovina | 1003 m | 393 m |
8 km | CZ |
| 13 | Waligóra | Wielka Korona | Sudety Środkowe | Góry Kamienne | 936 m | 367 m |
13.1 km | PL |
| 14 | Szczeliniec Wielki Velká Hejšovina |
Wielka Korona | Sudety Środkowe | Góry Stołowe | 922 m | 272 m |
14.7 km | PL |
| 15 | Hrazený Hrazený |
Wielka Korona | Sudety Łużyckie | Pogórze Łużyckie | 608 m | 161 m |
16 km | CZ |
| 16 | Hochstein Hochstein |
Wielka Korona | Sudety Łużyckie | Pogórze Zachodniołużyckie | 449 m | 159 m |
15.9 km | DE |
| 17 | Czorneboh Czorneboh |
Wielka Korona | Sudety Łużyckie | Pogórze Łużyckie | 557 m | 192 m |
15.2 km | DE |
| 18 | Kottmar Kottmar |
Wielka Korona | Sudety Łużyckie | Pogórze Łużyckie | 582 m | 187 m |
16.4 km | DE |
| 19 | Okole | Wielka Korona | Sudety Zachodnie | Góry Kaczawskie | 725 m | 255 m |
16 km | PL |
| 20 | Gromnik | Wielka Korona | Przedgórze Sudeckie | Wzgórza Niemczańsko-Strzelińskie | 393 m | 135 m |
19.9 km | PL |
| 21 | Fidlův kopec Fidlův kopec |
Wielka Korona | Sudety Kulmowe | Niski Jesionik | 680 m | 117 m |
14.7 km | CZ |
| 22 | Zvičina Zvičina |
Wielka Korona | Sudety Zachodnie | Podgórze Karkonoskie | 672 m | 193 m |
19.3 km | CZ |
| 23 | Słoneczna Slunečná |
Wielka Korona | Sudety Kulmowe | Niski Jesionik | 802 m | 168 m |
19.3 km | CZ |
| 24 | Szeroka Góra | Diamentowa | Sudety Środkowe | Góry Bardzkie | 766 m | 293 m |
8.4 km | PL |
| 25 | Góra Poprzeczna Příčný vrch |
Diamentowa | Sudety Wschodnie | Góry Złotogórskie | 975 m | 258 m |
6.2 km | CZ |
| 26 | Jagodna Północna | Diamentowa | Sudety Orlickie | Góry Bystrzyckie | 985 m | 247 m |
6 km | PL |
| 27 | Wysoka Kopa | Diamentowa | Sudety Zachodnie | Góry Izerskie | 1126 m | 240 m |
6.7 km | PL |
| 28 | Skalnik Skalnik |
Diamentowa | Sudety Zachodnie | Rudawy Janowickie | 945 m | 220 m |
7 km | PL |
| 29 | Chlum Chlum |
Diamentowa | Sudety Orlickie | Pogórze Orlickie | 603 m | 180 m |
11 km | CZ |
| 30 | Zadzierna | Diamentowa | Sudety Środkowe | Kotlina Kamiennogórska | 724 m | 152 m |
2.7 km | PL |
| 31 | Kobyla Kobyla |
Diamentowa | Sudety Kulmowe | Pogórze Opawskie | 574 m | 174 m |
4.6 km | CZ |
| 32 | Ostrzyca | Diamentowa | Pogórze Zachodniosudeckie | Pogórze Kaczawskie | 501 m | 160 m |
7.5 km | PL |
| 33 | Biskupia Kopa Biskupská kupa |
Diamentowa | Sudety Kulmowe | Góry Opawskie | 890 m | 183 m |
5.3 km | PLCZ |
| 34 | Chełmiec | Diamentowa | Sudety Środkowe | Góry Wałbrzyskie | 851 m | 301 m |
9.1 km | PL |
| 35 | Smrek Smrk |
Diamentowa | Sudety Wschodnie | Góry Złote | 1125 m | 310 m |
7 km | CZ |
| 36 | Landekrone Landeskrone |
Diamentowa | Sudety Łużyckie | Kotlina Żytawska | 419 m | 157 m |
12 km | DE |
| 37 | Rotstein Rotstein |
Diamentowa | Sudety Łużyckie | Pogórze Wschodniołużyckie | 454 m | 150 m |
13 km | DE |
| 38 | Jedlice | Diamentowa | Przedgórze Sudeckie | Wzgórza Strzegomskie | 354 m | 121 m |
11.1 km | PL |
| 39 | Wysoka Dąbrowa Hohe Dubrau |
Diamentowa | Sudety Łużyckie | Płaskowyż Budziszyński | 307 m | 113 m |
12.8 km | DE |
| 40 | Wielki Szyszak Vysoké kolo |
Diamentowa | Sudety Zachodnie | Karkonosze | 1509 m | 332 m |
9.7 km | PLCZ |
| 41 | Kozákov Kozákov |
Diamentowa | Sudety Zachodnie | Grzbiet Jesztedzko-Kozakowski | 745 m | 295 m |
13.2 km | CZ |
| 42 | Niedźwiedzi Wierch Medvědí vrch |
Diamentowa | Sudety Wschodnie | Wysoki Jesionik | 1216 m | 286 m |
9.2 km | CZ |
| 43 | Jawornik Wielki | Diamentowa | Sudety Wschodnie | Góry Złote | 872 m | 279 m |
3.8 km | PL |
| 44 | Borówkowa Borůvková hora |
Diamentowa | Sudety Wschodnie | Góry Złote | 900 m | 236 m |
11.6 km | PLCZ |
| 45 | Kanci vrch Kančí vrch |
Diamentowa | Sudety Orlickie | Zábřežská vrchovina | 608 m | 207 m |
7.6 km | CZ |
| 46 | Tabor Tabor |
Diamentowa | Sudety Zachodnie | Grzbiet Jesztedzko-Kozakowski | 683 m | 207 m |
11.9 km | CZ |
| 47 | Cap Cap |
Diamentowa | Sudety Środkowe | Góry Stołowe | 786 m | 231 m |
11.8 km | CZ |
| 48 | Smrek | Diamentowa | Sudety Zachodnie | Góry Izerskie | 1124 m | 184 m |
11.2 km | CZ |
| 49 | Lisia Góra Liščí hora |
Diamentowa | Sudety Zachodnie | Podgórze Karkonoskie | 613 m | 178 m |
10.5 km | CZ |
| 50 | Grodziec | Diamentowa | Pogórze Zachodniosudeckie | Pogórze Kaczawskie | 382 m | 128 m |
13.4 km | PL |
| 51 | Czerwona Góra Červená hora |
Diamentowa | Sudety Kulmowe | Niski Jesionik | 749 m | 117 m |
10.6 km | CZ |
| 52 | Triebenberg Triebenberg |
Diamentowa | Sudety Łużyckie | Pogórze Zachodniołużyckie | 383 m | 108 m |
10.1 km | DE |
| 53 | Pyszczyńska Góra | Diamentowa | Przedgórze Sudeckie | Równina Świdnicka | 273 m | 90 m |
10.5 km | PL |
| 54 | Hůrka | Diamentowa | Sudety Kulmowe | Pogórze Witkowskie | 530 m | 62 m |
10 km | CZ |
| 55 | Góra Wszystkich Świętych z badań → | Diamentowa | Sudety Środkowe | Obniżenie Nowej Rudy | 649 m | 170 m |
6.3 km | PL |
| 56 | Valtenberg Valtenberg |
Diamentowa | Sudety Łużyckie | Pogórze Łużyckie | 586 m | 196 m |
12.3 km | DE |
| 57 | Královecký Špičák Královecký Špičák |
Diamentowa | Sudety Środkowe | Góry Kamienne | 881 m | 340 m |
8.8 km | CZ |